PERRALLA - 22. TRE VELLEZERIT DHE TRE MOTRAT
“TRE VELLEZERIT DHE TRE MOTRAT”
Na ishin tre vellezer dhe tre motra. Kur erdhi koha per t’i martuar,motren e pare ia dhane Diellit,te dyten Henes dhe te treten Malit. Pasi kalon pak kohe,vellezerit behen gati dhe shkojne te takojne motrat per te pare si jane.
Kur po ecnin i zuri nata ne nje fushe,prane nje mali. Pasi ndezen zjarrin dhe hengren buke,vellai i madh i tha dy te tjereve te flinin dhe ai do i ruante. Ne mesin e nates u afrua nje kuceder kur pa zjarrin dhe shkoi menjehere te hante dy vellezerit,por vellai i madh e kapi ne befasi,i preu koken dhe trupin ia hodhi ne nje gremine qe dy te tjeret mos ta shikonin. Pastaj zgjoi vellezerit dhe vazhduan rrugen. Naten e dyte ndaluan te flinin ne nje vend tjeter. Pasi ndezen zjarrin dhe hengren buke,i madhi dhe i vogli fjeten gjume,kurse i dyti po ruante. Edhe ky si i madhi vrau nje kuceder dhe i shpetoi vellezerit. Naten e trete i tha vellai i trete se do ruante ai,por ata i thane te flinte se do ruante njeri nga ata.
Por ai ia mbushi mendjen dhe kur ata po flinin erdhi nje kuceder. Djali e kapi kucedren por nuk ia kishte prere mire koken,ajo tundi bishtin dhe e fiku zjarrin. Donte ta ndizte perseri por nuk kishte gje per ta ndezur. Dhe keshtu u nis ne maje te nje malit. Rruges takoi nenen e Nates dhe e lidhi qe mos te zbardhte.
Pasi shkoi te zjarri,larte zjarrit kishte nje kazan me dymbedhjete veshe,djali e ngriti kazanin dhe mori zjarrin. Ate kohe ngrihen dymbedhjete hajdutet dhe kur e pane qe djali e ngrinte vetem kazanin u habiten,dhe i thane qe te shkonte me ta ne pallatin e mbretit per te vjedhur kuajt e tij. Djali pranoi dhe shkoi me ata. Ai rrinte jashte te ruante kurse ata hapen nje vrime ne mur dhe hune brenda. Nderkohe qe ruante,djali po mendohej dhe tha me vete: “Une nuk kam vjedhur ndonjehere ne jeten time,do t’i vras te gjithe ata hajduten”. I thirri te gjithe hajduteve se po vinin rojet dhe priste aty te vrima e murit,ata nxirrnin koken nje nga nje edhe ky ia priste.
Pastaj nguli thiken ne oborrin e mbretit,mori zjarrin,zgjidhi nenen e Nates dhe shkoi te vellezerit e filluan rrugen perseri.
Por mbreti pasi pa thiken ne mes te oborrit,urdheroi te ngrinin kasolle ne kater anet e botes dhe te shkonin te hanin e te pinin te gjithe pa paguar asgje,vetem te tregonin te mirat dhe te keqijat qe kishin bere ne jete.
Shkuan hengren e pine shume njerez dhe tregonin historite e tyre. Nje dite i ra rruga tre vellezerve andej,pasi fjeten,hengrem dhe pine ata nxorren parate per te paguar. Por ata i thane qe nuk duhet te paguajne por vetem te tregojne te mirat qe kane bere ne jete.
Filloi i madhi dhe i tregoi per kucedren,edhe i dyti po te njejten gje. Kur i erdhi radha te tretit,tregoi per kucedren dhe hajdutet qe kishte vrare kur donin te vidhnin mbretin. Atehere ata e hoqen menjane dhe i thane se e kerkonte mbreti.
Dy vellezerit e tjere vazhduan rrugen e tyre kurse ky shkoi ne pallatin e mbretit,i cili pasi degjoi bemat e tij i dha vajzen per grua dhe e beri te dytin ne mbreterine e tij.
Diten e dasmes,sic ishte zakon,u liruan shume te burgosur. Por aty ishte dikush i lidhur me hekra,Gjysme-hekuri-e-gjysme-njeriu, dhe dhendrri kur e shikon i vjen keq dhe i thote ta liroj dhe ate. Mbreti nuk donte por ai ia mbushi mendjen dhe pasi u lirua,ai mori princeshen dhe u be i padukshem. Mbreti u zemerua shume me ate qe ndodhi dhe nxorri thiken te vriste djalin,por ai ia mbajti doren dhe i tha:
-
- Me jep nje pale kepuce prej hekuri dhe nje shkop prej hekuri,dhe une te betohen qe brenda pak muajsh do te jem ketu bashke te tet bije.
Pasi mbreti i dha te gjitha ato qe kerkoi,djali u nis dhe shkoi te motra e pare. Atje takoi Diellin dhe e pyeti se ku rrinte Gjysme-hekur-egjysme-njeriu,por ai i tha se nuk e dinte dhe te shkonte te pyeste nje here Henen. Shkoi te motra e dyte qe ishte martuar me Henen dhe e pyeti,por edhe Hena i tha se nuk dinte gje per kete. Pastaj shkoi te motra e trete qe ishte martuar me Malin. E pyeti Malin dhe ai i tha:
-
- Une nuk di asgje,por neser merr rrugen dhe ngjitu larte,atje do te gjesh nje fajkua aq te madh sa nuk fluturon dot. Do i shkosh nga pas,do e kapesh nga koka dhe do i thuash: “Nese nuk me tregon ku ndodhet Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu do te vras”.
Djali veproi ashtu sic i tha kunati dhe fajkoi i tha:
-
- Uen e di ku eshte,por ti duhet te me japesh vazhdimisht mish qe te sherohet krahu se jam plak dhe shkojne bashke.
E priti djali sa u sherua krahu fajkoit,dhe para se te niseshin mori me vete shume mish,sepse atje ku rrinte Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu ishte nje mal shume i larte dhe e quanin Tjeterbote. Por para se te arrinin djalit i mbaroi mishi,dhe fajkoi i tha se nese ai nuk i jep mish do ta hidhte poshte. Atehere djali preu nje cope nga kofsha e tij,pastaj nga kofsha tjeter dhe arriten. Por kur fajkoi pa se djali ishte mbuluar me gjak,i nxorri perseri copat e mishit dhe ia dha djalit qe te sherohej. Pasi djali u nda nga fajkoi shkoi ne nje shtepi aty afer,ku shikon te shoqen dhe ajo e njeh qe eshte burri i saj dhe e fut brenda. Duke biseduar me njeri-tjetrin Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu vjen ne shtepi dhe ajo e fsheh burrin ne tavan. Ai e ndjen se aty vinte era mish dhe kur shikon ne vrimen e tavanit e gjen djalin,ia pi te gjithe gjakun pastaj merr lekuren dhe kockat e ia hedh jashte shtepise. Kur e pa fajkoi djalin tha me vete:
“Nese i jap pak qumesht dallendyshe ai do te ngjallej perseri.”
Dhe pa humbur kohe,fajkoi shkon merr qumesht dallendyshe ne nje vend te larget dhe kur vjen ia dha djalit dhe ai u ringjall. Djali u ngrit dhe shkoi tek e shoqja dhe i tha te bente si e semure dhe t’i thoshte Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriut: “Kemi kaq shume kohe qe rrime bashke dhe asnjehere nuk me ke treguar se nga vjen fuqia jote. Une tani nuk e kam te gjate dhe s’kam kujt t’i tregoj.” Kur e pyeti gruaja Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriun ai i tha se e ka te fshesa.
Te nesermen kur ai doli,ajo e hodhi fshesen ne zjarr por Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu nuk pati asnje problem. Ajo u shtir prap si e semure dhe iu lut e sterlut qe ai t’i tregonte,dhe Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu duke e pare te pashprese i tregoi te verteten dhe i tha:
-
- Fuqia ime eshte tek nje derr qe jeton ne mal,ai ka dhembe te argjendte,brenda atij ndodhet nje lepur e ne bark te lepurit gjenden tre pellumba,atje fshihet fuqia ime.
Atehere djali shkoi te gjente derrin dhe ta vriste,pasi luftoi me te me ne fund e vrau. Pastaj gjeti dhembin e argjendte dhe e cau me thike e nxorri lepurin,i cau barkun lepurit dhe brenda ne barkun e tij gjeti tre pellumbat. Po kur djali vrau derrin Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu u semure,dhe kur vrau lepurin dhe dy pellumbat ishte aq keq sa rrinte shtrire ne shtrat dhe nuk levizte dot. Djali mori pellumbin e trete ne dore dhe shkoi ne shtratin ku rrinte Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu,dhe kur ai pa djalin donte te ngrihej por nuk kishte me fuqi. Atehere djali vrau dhe pellumbin e trete edhe Gjysme-hekur-e-gjysme-njeriu mori fund.
Pastaj djali mori princeshen,hipen te fajkoi dhe u kthyen ne pallat te mbreti. Kur ai pa te bijen shendoshe e mire bashke me te shoqin e saj,u lumturua shume dhe beri nje dasem shume te madhe qe nuk ishte pare ndonjehere.
